Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công ty dịch vụ kế toán ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Xác định doanh thu cần kê khai

Đối với hộ kinh doanh bán hàng qua người trung gian (như đại lý, sàn thương mại điện tử), doanh thu phải được xác định dựa trên giá bán thực tế của hàng hóa hoặc dịch vụ, bất kể tiền thanh toán có về trực tiếp cho hộ kinh doanh hay không. Theo Thông tư 18/2026/TT-BTC, doanh thu tính thuế là toàn bộ tiền bán hàng, tiền gia công, tiền hoa hồng và các khoản thu nhập khác liên quan đến hoạt động kinh doanh, không phụ thuộc vào hình thức thanh toán. Hộ kinh doanh cần thu thập chứng từ từ người trung gian (hóa đơn, báo cáo doanh số, hợp đồng ủy quyền bán hàng) để làm cơ sở kê khai, đảm bảo tính minh bạch và tránh rủi ro truy thu thuế sau này. Nếu người trung gian là sàn thương mại điện tử, họ có trách nhiệm cung cấp thông tin doanh thu theo Nghị định 126/2020/NĐ-CP (Điều 27), giúp hộ kinh doanh dễ dàng đối chiếu.

Phương pháp kê khai thuế

Hộ kinh doanh áp dụng phương pháp kê khai thuế theo quy định tại Thông tư 18/2026/TT-BTC, cụ thể là kê khai thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN) dựa trên doanh thu thực tế từ hoạt động bán hàng qua trung gian. Nếu hộ kinh doanh nộp thuế theo phương pháp kê khai, phải kê khai hàng tháng hoặc quý tùy quy mô.

Xem thêm: Trường hợp doanh nghiệp (công ty TNHH) thực hiện chuyển nhượng phần vốn góp/cổ phần tại một công ty cổ phần, doanh nghiệp có phải lập và nộp tờ khai thuế đối với hoạt động chuyển nhượng vốn tại thời điểm phát sinh giao dịch hay không? Hay thu nhập từ chuyển nhượng vốn sẽ được tổng hợp vào tờ khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp năm?

Bước 1: Thu thập chứng từ doanh thu

Hộ kinh doanh cần yêu cầu người trung gian cung cấp báo cáo chi tiết về số lượng hàng bán, giá trị giao dịch và thời điểm phát sinh (ví dụ: báo cáo từ Shopee, Lazada). Chứng từ này phải được lưu trữ ít nhất 10 năm theo Nghị định 126/2020/NĐ-CP (Điều 31), làm cơ sở để tính toán doanh thu chịu thuế. Nếu thiếu chứng từ, cơ quan thuế có thể ước tính doanh thu dựa trên dữ liệu từ trung gian, dẫn đến phạt hành chính theo Nghị định 117/2020/NĐ-CP.

Bước 2: Tính toán và kê khai thuế

Xác định doanh thu chịu thuế bằng tổng giá trị bán hàng trừ chi phí hợp lý (nếu có chứng từ). Sau đó, kê khai trên Tờ khai thuế GTGT mẫu 01/CNKD và Tờ khai thuế TNCN mẫu 01/TNCN theo Thông tư 18/2026/TT-BTC. Nộp tờ khai và tiền thuế trước ngày 20 của tháng tiếp theo (hàng tháng) hoặc ngày 30 của tháng đầu quý sau (hàng quý). Sử dụng hệ thống iHTKK hoặc eTax để kê khai điện tử, đảm bảo dữ liệu khớp với thông tin từ trung gian.

Bước 3: Nộp thuế và lưu trữ

Xem thêm: Công ty em có địa điểm kinh doanh, giờ thay đổi địa chỉ thì nên đóng địa điểm cũ, mở địa điểm mới hay là làm thay đổi địa chỉ địa điểm kinh doanh ạ?

Chuyển khoản nộp thuế vào tài khoản cơ quan thuế địa phương. Lưu trữ toàn bộ chứng từ liên quan để kiểm tra sau, tránh vi phạm dẫn đến phạt chậm nộp 0,03%/ngày theo Nghị định 126/2020/NĐ-CP (Điều 59). Nếu phát hiện sai sót, hộ kinh doanh có thể điều chỉnh kê khai trong vòng 10 năm.

Trách nhiệm của người trung gian

Người trung gian (đại lý hoặc sàn TMĐT) phải khấu trừ và nộp thay thuế một phần nếu hộ kinh doanh ủy quyền, theo Điều 27 Nghị định 126/2020/NĐ-CP. Tuy nhiên, hộ kinh doanh vẫn chịu trách nhiệm kê khai toàn bộ doanh thu của mình. Nếu trung gian không cung cấp thông tin, hộ kinh doanh có quyền khiếu nại đến cơ quan thuế để yêu cầu phối hợp thu thập dữ liệu.

Việc tuân thủ kê khai đúng quy định giúp hộ kinh doanh tránh phạt hành chính (theo Nghị định 117/2020/NĐ-CP) và giảm rủi ro kiểm tra thuế đột xuất. Đồng thời, đảm bảo quyền lợi khấu trừ thuế đầu vào, tối ưu hóa chi phí kinh doanh. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công ty dịch vụ kế toán ACC.