Đặc điểm pháp lý của công ty cổ phần là yếu tố then chốt giúp nhà đầu tư và doanh nghiệp nắm rõ quyền lợi, nghĩa vụ khi hoạt động theo loại hình này. Việc hiểu rõ các đặc điểm pháp lý giúp tránh rủi ro pháp lý và tối ưu hóa hoạt động kinh doanh. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết dựa trên Luật Doanh nghiệp 2020. Cùng Công ty dịch vụ kế toán ACC tìm hiểu sâu hơn.

1. Đặc điểm pháp lý của công ty cổ phần là gì? Chi tiết nhất

Công ty cổ phần theo Luật Doanh nghiệp 2020 là doanh nghiệp có vốn điều lệ được chia thành nhiều phần bằng nhau gọi là cổ phần. Cổ đông chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty. Đây là đặc điểm pháp lý cơ bản phân biệt công ty cổ phần với công ty trách nhiệm hữu hạn hay doanh nghiệp tư nhân. Số lượng cổ đông tối thiểu là ba, không hạn chế số lượng tối đa.

Công ty cổ phần có quyền phát hành cổ phiếu để huy động vốn từ công chúng theo quy định của pháp luật về chứng khoán. Việc chuyển nhượng cổ phần được thực hiện tự do trừ trường hợp điều lệ công ty có quy định khác. Cơ cấu tổ chức quản lý của công ty cổ phần gồm Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị và Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Trường hợp công ty có trên mười một cổ đông là cá nhân thì bắt buộc phải có Ban kiểm soát. Những đặc điểm này tạo nên tính linh hoạt cao trong huy động vốn và quản trị doanh nghiệp.

2. Đặc điểm về vốn điều lệ và cổ phần

Vốn điều lệ của công ty cổ phần được chia thành các phần bằng nhau gọi là cổ phần. Mỗi cổ phần có mệnh giá như nhau và được ghi nhận trong Điều lệ công ty. Cổ đông có thể góp vốn bằng tiền, tài sản hoặc quyền sở hữu trí tuệ theo giá trị được định giá.

Việc tăng hoặc giảm vốn điều lệ phải được Đại hội đồng cổ đông thông qua theo tỷ lệ biểu quyết quy định tại Luật Doanh nghiệp 2020. Công ty cổ phần có thể phát hành cổ phiếu phổ thông và cổ phiếu ưu đãi để huy động vốn. Cổ phiếu ưu đãi gồm cổ phiếu ưu đãi cổ tức, cổ phiếu ưu đãi hoàn lại và các loại khác theo Điều lệ. Việc phát hành cổ phiếu ra công chúng phải tuân thủ Luật Chứng khoán. Đặc điểm này cho phép công ty cổ phần dễ dàng mở rộng quy mô vốn mà không cần thay đổi hình thức pháp lý.

Xem thêm: Những lưu ý khi thành lập công ty cổ phần mới hiện nay

3. Đặc điểm về quyền và nghĩa vụ của cổ đông

Cổ đông trong công ty cổ phần có quyền tham dự Đại hội đồng cổ đông, biểu quyết các vấn đề thuộc thẩm quyền và nhận cổ tức theo tỷ lệ sở hữu. Cổ đông sở hữu ít nhất năm phần trăm tổng số cổ phần phổ thông có quyền đề cử người vào Hội đồng quản trị hoặc Ban kiểm soát. Nghĩa vụ chính của cổ đông là thanh toán đủ số cổ phần đã đăng ký mua trong thời hạn quy định.

Cổ đông không được rút vốn đã góp ra khỏi công ty dưới mọi hình thức trừ khi công ty mua lại cổ phần theo quy định. Việc chuyển nhượng cổ phần được thực hiện tự do đối với cổ đông sáng lập sau thời hạn ba năm kể từ ngày công ty được cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Những quyền và nghĩa vụ này được quy định rõ tại Luật Doanh nghiệp 2020 nhằm bảo vệ lợi ích hợp pháp của các bên.

Xem thêm: Dịch vụ thành lập công ty cổ phần trọn gói

4. Đặc điểm về cơ cấu tổ chức và quản trị

Đại hội đồng cổ đông là cơ quan quyết định cao nhất của công ty cổ phần, có thẩm quyền thông qua Điều lệ, bầu Hội đồng quản trị và quyết định các vấn đề quan trọng khác. Hội đồng quản trị gồm ít nhất ba thành viên, do Đại hội đồng cổ đông bầu, chịu trách nhiệm quản lý hoạt động kinh doanh. Giám đốc hoặc Tổng giám đốc do Hội đồng quản trị bổ nhiệm, chịu trách nhiệm điều hành công việc hàng ngày.

Khi công ty có trên mười một cổ đông cá nhân hoặc có cổ đông là tổ chức sở hữu trên năm mươi phần trăm vốn điều lệ thì phải có Ban kiểm soát. Ban kiểm soát thực hiện giám sát hoạt động của Hội đồng quản trị và Giám đốc. Các cuộc họp Đại hội đồng cổ đông có thể được tổ chức trực tiếp hoặc trực tuyến theo quy định. Cơ cấu tổ chức này đảm bảo tính minh bạch và phân quyền rõ ràng trong quản trị công ty.

5. Câu hỏi thường gặp

Công ty cổ phần phải có tối thiểu bao nhiêu cổ đông?

Theo Luật Doanh nghiệp 2020, công ty cổ phần phải có ít nhất ba cổ đông sáng lập. Số lượng cổ đông không bị giới hạn tối đa. Quy định này tạo điều kiện cho nhiều nhà đầu tư tham gia góp vốn.

Cổ đông có được rút vốn đã góp bất cứ lúc nào không?

Cổ đông không được rút vốn đã góp ra khỏi công ty một cách tùy ý. Việc rút vốn chỉ được thực hiện thông qua hình thức công ty mua lại cổ phần hoặc chuyển nhượng cổ phần theo quy định của Luật Doanh nghiệp 2020 và Điều lệ công ty.

Công ty cổ phần có bắt buộc phải có Ban kiểm soát không?

Công ty cổ phần chỉ bắt buộc thành lập Ban kiểm soát khi có trên mười một cổ đông là cá nhân hoặc có cổ đông tổ chức nắm giữ trên năm mươi phần trăm vốn điều lệ. Các trường hợp khác có thể không cần Ban kiểm soát theo Điều lệ.

Đặc điểm pháp lý của công ty cổ phần giúp doanh nghiệp hoạt động minh bạch, linh hoạt trong huy động vốn và quản trị. Để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ thủ tục thành lập, liên hệ Công ty dịch vụ kế toán ACC ngay hôm nay để nhận giải pháp phù hợp nhất.