Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công ty dịch vụ kế toán ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Phân loại hộ kinh doanh và phương pháp nộp thuế

Với doanh thu hàng năm đạt 4 tỷ đồng từ hoạt động xưởng cơ khí nhỏ, hộ kinh doanh của Anh/Chị thuộc nhóm có doanh thu từ 3 tỷ đồng trở lên theo quy định tại Thông tư 18/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính quy định về hồ sơ, thủ tục quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Nhóm này bắt buộc phải áp dụng phương pháp kê khai và khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) nếu đăng ký theo quy định tại Luật Thuế GTGT 2024. Đồng thời, thuế thu nhập cá nhân (TNCN) được tính trên cơ sở thu nhập chịu thuế từ hoạt động kinh doanh (doanh thu trừ chi phí hợp lý được chứng minh). Việc chứng minh chi phí hợp lý (như 3,2 tỷ đồng) cần dựa trên hóa đơn, chứng từ hợp pháp theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP về hóa đơn điện tử.

Tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ

Phương pháp khấu trừ thuế GTGT áp dụng cho hộ kinh doanh có doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở lên, theo Luật Thuế GTGT 2024. Với thuế suất 10% cho ngành cơ khí (theo Phụ lục I Nghị định 209/2013/NĐ-CP), thuế GTGT đầu ra được tính trên doanh thu chưa bao gồm GTGT (4 tỷ đồng × 10% = 400 triệu đồng). Thuế GTGT đầu vào khấu trừ là giá trị từ hóa đơn hợp pháp (ví dụ: 250 triệu đồng từ mua vật liệu), nên số thuế GTGT phải nộp là 400 triệu đồng – 250 triệu đồng = 150 triệu đồng. Hộ kinh doanh phải kê khai hàng quý hoặc tháng theo mẫu tại Thông tư 80/2021/TT-BTC, và nộp vào ngân sách nhà nước trước ngày cuối cùng của tháng tiếp theo kỳ kê khai. Nếu không khấu trừ đầy đủ, có thể bị truy thu và phạt chậm nộp theo Luật Quản lý thuế 2019.

Xem thêm: Chào cộng đồng kế toán. Mình đăng ký hộ kinh doanh doanh thu dưới 1 tỷ/năm. Mình xuất hóa đơn trên EasyInvoice từ 6/2025. Cả nhà cho mình hỏi giờ cần làm gì ạ. Xin cảm ơn.

Tính thuế TNCN trên thu nhập chịu thuế từ kinh doanh

Thuế TNCN đối với thu nhập từ kinh doanh của cá nhân được tính theo phương pháp kê khai tại Luật Thuế TNCN số 04/2007/QH12 (sửa đổi, bổ sung năm 2012, 2014), áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần trên thu nhập chịu thuế hàng năm (sau khi trừ chi phí hợp lý và các khoản giảm trừ). Thu nhập chịu thuế = doanh thu – chi phí hợp lý được chứng minh (4 tỷ đồng – 3,2 tỷ đồng = 800 triệu đồng). Biểu thuế lũy tiến như sau (quy đổi theo năm):

• Đến 60 triệu đồng: 5%;
• Từ trên 60 triệu đến 120 triệu đồng: 10%;
• Từ trên 120 triệu đến 216 triệu đồng: 15%;
• Từ trên 216 triệu đến 384 triệu đồng: 20%;
• Từ trên 384 triệu đến 624 triệu đồng: 25%;
• Từ trên 624 triệu đến 960 triệu đồng: 30%;
• Trên 960 triệu đồng: 35%.

Với 800 triệu đồng, thuế TNCN được tính lũy tiến: phần đến 60 triệu × 5% = 3 triệu; phần 60-120 triệu × 10% = 6 triệu; phần 120-216 triệu × 15% = 14,4 triệu; phần 216-384 triệu × 20% = 33,6 triệu; phần 384-624 triệu × 25% = 60 triệu; phần 624-800 triệu × 30% = 52,8 triệu. Tổng thuế TNCN ≈ 169,8 triệu đồng (không phải 17% cố định như ví dụ, vì không có mức thuế suất cố định 17% cho thu nhập kinh doanh). Hộ kinh doanh tạm nộp hàng quý và quyết toán năm theo Thông tư 111/2013/TT-BTC, với mức phạt chậm nộp nếu vi phạm.

Xem thêm: Mọi người cho em hỏi em bán bún riêu, em tự đăng ký giấy phép. Em ghi ngành nghề như thế này ổn không ạ: mã ngành 5610. Nhà hàng và các dịch vụ ăn uống phục vụ lưu động (Chi tiết: bún riêu, đồ ăn chế biến sẵn và nước giải khát các loại). Em cảm ơn ạ.

Phân tích tính toán cho đơn hàng cụ thể

Trong ví dụ đơn hàng, giá mua hàng chưa GTGT là 161.598.638 đồng, GTGT đầu vào 8% (áp dụng cho một số hàng hóa theo Thông tư 219/2013/TT-BTC) là 12.927.891 đồng, tổng chi phí 174.526.529 đồng. Giá bán chưa GTGT là 181.788.468 đồng, GTGT đầu ra 8% là 14.543.877 đồng, tổng thu 196.332.345 đồng. Thuế GTGT phải nộp đúng là 14.543.877 đồng – 12.927.891 đồng = 1.615.986 đồng.

Về thu nhập chịu thuế TNCN cho đơn hàng: phải tính trên cơ sở doanh thu chưa GTGT trừ chi phí hợp lý chưa GTGT (181.788.468 đồng – 161.598.638 đồng = 20.189.830 đồng), không trừ chi phí đã cộng GTGT đầu vào vì phần GTGT này được khấu trừ riêng. Áp biểu lũy tiến trên 20.189.830 đồng (quy đổi năm hoặc ước tính tỷ lệ): khoảng 20% trung bình cho mức này, thuế TNCN ≈ 4.037.966 đồng (tính chi tiết lũy tiến tương tự phần trên). Lãi ròng của đơn hàng = thu nhập chịu thuế – thuế TNCN – thuế GTGT phải nộp = 20.189.830 đồng – 4.037.966 đồng – 1.615.986 đồng ≈ 14.535.878 đồng (không phải 4.419.722 đồng như tính toán ban đầu, vì cách trừ chi phí sai và thuế suất không chính xác). Để chính xác, cần tổng hợp toàn bộ năm và quyết toán, đồng thời lưu trữ chứng từ để chứng minh chi phí theo Điều 9 Luật Thuế TNCN.

Việc tuân thủ đúng phương pháp kê khai giúp tối ưu hóa nghĩa vụ thuế, tránh truy thu và phạt hành chính theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP. Đồng thời, đảm bảo minh bạch tài chính, hỗ trợ phát triển kinh doanh bền vững. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công ty dịch vụ kế toán ACC.