Mình đang làm cho hộ kinh doanh có nhiều khoản chi trả cho người thân, không có chứng từ, nếu bị kiểm tra thì xử lý ra sao?


Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công ty dịch vụ kế toán ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Quy định về chứng từ cho các khoản chi phí của hộ kinh doanh

Theo Thông tư 18/2026/TT-BTC hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, các khoản chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập phải đáp ứng điều kiện có chứng từ hợp pháp, hợp lệ theo quy định pháp luật. Cụ thể, Thông tư 18/2026/TT-BTC, chi phí được trừ bao gồm các khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh, phải có hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật về kế toán và thuế.

Các khoản chi trả cho người thân mà không có chứng từ sẽ không được coi là chi phí hợp lệ, dẫn đến không được khấu trừ khi tính thuế thu nhập từ hoạt động kinh doanh. Điều này nhằm đảm bảo tính minh bạch và chống thất thu thuế, phù hợp với Luật Quản lý thuế 2019 (sửa đổi, bổ sung năm 2023).

Hậu quả nếu các khoản chi không có chứng từ bị phát hiện

Khi cơ quan thuế kiểm tra, các khoản chi trả cho người thân thiếu chứng từ sẽ bị loại trừ khỏi chi phí được trừ, dẫn đến việc tính lại số thuế phải nộp

Xem thêm: Tôi có một khách hàng bán hàng qua nhiều nền tảng, mỗi nền tảng một báo cáo khác nhau, số liệu không khớp, nếu kê khai sai lệch thì có bị xử phạt không?

nếu phát hiện sai sót, hộ kinh doanh có thể bị truy thu số thuế thiếu, đồng thời bị phạt hành chính từ 20% đến 100% số thuế truy thu

Ngoài ra, nếu hành vi được xác định là trốn thuế cố ý, mức phạt có thể lên đến 3 lần số thuế trốn, kèm theo xử lý hình sự theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi năm 2017) nếu số tiền lớn (từ 100 triệu đồng trở lên). Hộ kinh doanh cần lưu ý rằng, ngay cả các khoản chi nội bộ như trả lương hoặc hỗ trợ người thân cũng phải có hợp đồng lao động hoặc biên bản chi tiêu rõ ràng để chứng minh tính hợp lý.

Quy trình xử lý khi bị cơ quan thuế kiểm tra

Nếu hộ kinh doanh bị kiểm tra thuế (thường do cơ quan thuế địa phương thực hiện theo Luật Quản lý thuế 2019), cần tuân thủ các bước sau để giảm thiểu rủi ro:

Bước 1: Chuẩn bị và hợp tác với đoàn kiểm tra

Khi nhận thông báo kiểm tra (thường trước 10 ngày theo Luật Quản lý thuế 2019), hộ kinh doanh phải cung cấp đầy đủ sổ sách, chứng từ liên quan đến các khoản chi. Nếu thiếu chứng từ cho khoản chi trả người thân, cần giải trình bằng các tài liệu thay thế như hợp đồng nội bộ, biên bản họp gia đình hoặc chứng cứ chuyển khoản ngân hàng để chứng minh tính thực tế. Việc hợp tác sẽ giúp tránh mức phạt bổ sung do cản trở kiểm tra

Xem thêm: Em xin hỏi trường hợp hộ kinh doanh bị cơ quan thuế ấn định doanh thu do số liệu không rõ ràng, nếu muốn điều chỉnh lại thì có thể làm theo hướng nào?

Bước 2: Tham gia lập biên bản kiểm tra và khiếu nại nếu cần

Sau kiểm tra, cơ quan thuế sẽ lập biên bản vi phạm (nếu có), nêu rõ các khoản chi không hợp lệ và đề xuất truy thu, phạt. Hộ kinh doanh có quyền giải trình thêm trong vòng 10 ngày và ký biên bản. Nếu không đồng ý, có thể khiếu nại theo Luật Quản lý thuế 2019 lên người đứng đầu cơ quan thuế trong vòng 30 ngày, kèm hồ sơ chứng minh Quy trình này giúp giảm thiểu thiệt hại, với thời hạn giải quyết khiếu nại không quá 30 ngày.

Bước 3: Nộp bổ sung thuế và thực hiện các biện pháp khắc phục

Sau khi biên bản có hiệu lực, hộ kinh doanh phải nộp số thuế truy thu và phạt trong thời hạn quy định (thường 10 ngày). Để tránh tái phạm, cần bổ sung chứng từ cho các khoản chi tương tự trong tương lai, như sử dụng hóa đơn điện tử

Nếu cần, có thể thuê dịch vụ kế toán để rà soát và điều chỉnh sổ sách trước khi kiểm tra định kỳ.

Việc tuân thủ nghiêm ngặt quy định về chứng từ giúp hộ kinh doanh tránh rủi ro truy thu thuế, phạt hành chính và duy trì uy tín kinh doanh lâu dài. Đồng thời, giảm thiểu gánh nặng tài chính và tập trung vào phát triển hoạt động. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công ty dịch vụ kế toán ACC.


    HÃY ĐỂ LẠI THÔNG TIN TƯ VẤN

    Để lại một bình luận

    Email và số điện thoại của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *