Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công ty dịch vụ kế toán ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Kê khai các khoản thưởng doanh số, chiết khấu thương mại và tặng thêm hàng vào doanh thu tính thuế

Đối với hộ kinh doanh cá thể phân phối hàng tiêu dùng, doanh thu tính thuế được xác định dựa trên tổng giá trị hàng hóa, dịch vụ bán ra chưa bao gồm thuế GTGT, theo quy định tại Thông tư 18/2026/TT-BTC hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thuế GTGT và Luật Quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

Các khoản thưởng doanh số, chiết khấu thương mại và tặng thêm hàng nhận được từ nhà cung cấp thường được coi là các hình thức điều chỉnh giá mua hàng hóa đầu vào, không phải là doanh thu phát sinh từ hoạt động bán hàng của hộ kinh doanh. Cụ thể:

Xem thêm: Em đang thắc mắc một vấn đề mong mọi người có kinh nghiệm chia sẻ, hộ kinh doanh nhà em bán hàng gia dụng vừa bán lẻ cho khách vãng lai vừa bán sỉ cho các cửa hàng nhỏ, phần bán sỉ thường cho nợ khoảng 10–15 ngày nên tiền vào tài khoản thường lệch sang tháng sau, trong khi sổ sách của em chỉ ghi doanh thu theo ngày giao hàng, vậy khi cơ quan thuế so sánh doanh thu theo tháng với dòng tiền trong ngân hàng thì sự lệch này có bị xem là bất thường không và em nên giải trình theo cách nào cho hợp lý ạ?

• Chiết khấu thương mại: Đây là khoản giảm giá trực tiếp trên hóa đơn đầu vào (hóa đơn nhập hàng), được ghi nhận như một phần của giá vốn hàng hóa. Theo Thông tư 18/2026/TT-BTC, chiết khấu thương mại không được tính vào doanh thu chịu thuế GTGT của hộ kinh doanh, mà chỉ ảnh hưởng đến việc khấu trừ thuế GTGT đầu vào nếu hóa đơn hợp lệ. Do đó, Anh/Chị không cần kê khai thêm khoản này vào doanh thu bán ra để tính thuế GTGT hoặc thuế khoán theo phương pháp khoán
• Thưởng doanh số: Nếu thưởng dưới dạng tiền mặt hoặc hoàn tiền sau khi đạt chỉ tiêu, khoản này được xem là thu nhập khác từ hoạt động kinh doanh, nhưng không phải doanh thu chính từ bán hàng. Theo Thông tư 18/2026/TT-BTC, thưởng doanh số chỉ chịu thuế GTGT nếu vượt ngưỡng miễn thuế, và phải kê khai riêng vào phần thu nhập khác khi quyết toán thuế TNCN cuối năm. Nếu thưởng được ghi nhận trên hóa đơn điều chỉnh, nó không làm tăng doanh thu bán ra mà chỉ giảm chi phí đầu vào.
• Tặng thêm hàng: Khoản tặng hàng hóa miễn phí để đạt sản lượng được coi là chương trình khuyến mãi, không tạo ra doanh thu mới cho hộ kinh doanh nhận hàng. Theo Thông tư 18/2026/TT-BTC, giá trị hàng tặng không phải kê khai vào doanh thu chịu thuế, trừ trường hợp hộ kinh doanh bán lại hàng tặng đó thì mới tính vào doanh thu bán ra. Anh/Chị chỉ cần lưu trữ chứng từ để chứng minh tính hợp pháp khi cơ quan thuế kiểm tra.

Tóm lại, các khoản trên không cần kê khai thêm vào doanh thu bán ra nếu chúng chỉ là điều chỉnh trên hóa đơn nhập hàng và không phát sinh từ hoạt động bán lẻ của hộ kinh doanh. Việc kê khai doanh thu chỉ dựa trên hóa đơn bán ra cho các tiệm tạp hóa, đảm bảo tuân thủ nguyên tắc ghi nhận doanh thu thực tế theo Luật Quản lý thuế 2019.

Mức phạt nếu kê khai sai doanh thu

Nếu kê khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp, hộ kinh doanh sẽ bị xử phạt hành chính. Các mức phạt cụ thể như sau:

Xem thêm: Cho em hỏi hộ kinh doanh bán mỹ phẩm online nếu khách hoàn hàng thì doanh thu đã kê khai có được điều chỉnh giảm không ạ?

• Phạt kê khai sai dẫn đến thiếu thuế: Từ 20% số tiền thuế thiếu đối với hành vi kê khai không đầy đủ hoặc sai sót
• Phạt chậm nộp hồ sơ khai thuế: Từ 2.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng tùy theo thời gian chậm, áp dụng nếu Anh/Chị không điều chỉnh kịp thời sau khi phát hiện sai sót.
• Phạt nặng hơn nếu cố ý trốn thuế: Từ 1 đến 3 lần số tiền thuế trốn, có thể lên đến 100.000.000 đồng hoặc hơn nếu số tiền lớn, kèm theo truy thu thuế gốc cộng tiền chậm nộp (0,03%/ngày).

Để tránh phạt, Anh/Chị nên kiểm tra lại sổ sách kế toán hàng quý và điều chỉnh tờ khai thuế theo hướng dẫn, có thể hỗ trợ kiểm tra miễn phí nếu hộ kinh doanh đăng ký phương pháp kê khai đúng quy định.

Việc tuân thủ đúng quy định kê khai giúp hộ kinh doanh tránh rủi ro phạt hành chính, tối ưu hóa chi phí thuế và duy trì uy tín kinh doanh lâu dài. Đồng thời, đảm bảo dòng tiền ổn định từ các chương trình khuyến mãi với nhà cung cấp. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công ty dịch vụ kế toán ACC.