Những thay đổi về chính sách thuế và hải quan đang là mối quan tâm lớn của các doanh nghiệp tại Việt Nam, khi chúng ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí kinh doanh, tuân thủ pháp luật và cơ hội xuất nhập khẩu. Trong bối cảnh kinh tế số hóa và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, việc cập nhật thông tin chính xác trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Cùng Công ty kế toán ACC tìm hiểu chi tiết để áp dụng hiệu quả.

1. Những thay đổi về chính sách thuế và hải quan

Những thay đổi về chính sách thuế và hải quan gần đây tại Việt Nam chủ yếu xuất phát từ nhu cầu hỗ trợ phục hồi kinh tế sau đại dịch và thúc đẩy hội nhập quốc tế. Theo Luật Quản lý thuế 2019, cơ quan thuế đã tăng cường ứng dụng công nghệ số trong quản lý, giúp doanh nghiệp dễ dàng hơn trong việc kê khai và nộp thuế.

Cụ thể, Nghị định 123/2020/NĐ-CP quy định chi tiết về hóa đơn điện tử, thay đổi cách thức lập và sử dụng hóa đơn, yêu cầu doanh nghiệp chuyển đổi hoàn toàn sang hình thức điện tử từ năm 2023. Điều này không chỉ giảm thủ tục giấy tờ mà còn nâng cao tính minh bạch, giúp cơ quan hải quan kiểm soát tốt hơn dòng hàng hóa nhập khẩu.

Bên cạnh đó, các thay đổi về chính sách thuế và hải quan còn tập trung vào việc điều chỉnh thuế giá trị gia tăng (GTGT) để hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nghị định 174/2025/NĐ-CP đã mở rộng đối tượng được giảm thuế GTGT tiếp tục giảm 2% thuế GTGT cho một số hàng hóa, dịch vụ thiết yếu, áp dụng đến hết năm 2026 và có thể gia hạn tùy theo tình hình kinh tế.

Những thay đổi này nhằm kích thích tiêu dùng nội địa, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu bằng cách đơn giản hóa thủ tục hải quan. Doanh nghiệp cần theo dõi sát sao để điều chỉnh chiến lược kinh doanh, tránh tình trạng kê khai sai dẫn đến truy thu thuế. Tổng thể, những thay đổi về chính sách thuế và hải quan mang tính hỗ trợ cao, giúp doanh nghiệp cạnh tranh tốt hơn trên thị trường toàn cầu.

2. Các điều chỉnh cụ thể trong chính sách thuế thu nhập doanh nghiệp và cá nhân

Trong lĩnh vực thuế thu nhập, những thay đổi về chính sách thuế và hải quan đã được thể hiện rõ nét qua việc tinh chỉnh mức thuế suất và cơ sở tính thuế. Luật Quản lý thuế 2019 làm nền tảng, cho phép cơ quan thuế áp dụng các biện pháp quản lý rủi ro dựa trên dữ liệu lớn, giúp phát hiện kịp thời các hành vi trốn thuế liên quan đến hàng hóa nhập khẩu. Nghị định 123/2020/NĐ-CP bổ sung quy định về thời hạn kê khai thuế điện tử, rút ngắn từ 10 ngày xuống còn 5 ngày đối với một số trường hợp, nhằm tăng tốc độ xử lý hồ sơ hải quan.

Về thuế thu nhập doanh nghiệp, các thay đổi tập trung vào việc khuyến khích đầu tư công nghệ cao, với mức khấu trừ ưu đãi lên đến 150% chi phí nghiên cứu phát triển, áp dụng cho doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu. Đối với thuế thu nhập cá nhân, ngưỡng thu nhập chịu thuế được điều chỉnh nhẹ, miễn thuế cho thu nhập dưới 11 triệu đồng/tháng, giúp giảm gánh nặng cho người lao động trong lĩnh vực logistics và hải quan.

Những thay đổi về chính sách thuế và hải quan này không chỉ ảnh hưởng đến doanh nghiệp mà còn đến cá nhân kinh doanh, yêu cầu họ cập nhật phần mềm kế toán để tuân thủ. Ví dụ, khi nhập khẩu hàng hóa, doanh nghiệp phải tính toán chính xác thuế nhập khẩu dựa trên mã HS mới, tránh sai sót dẫn đến phạt bổ sung. Tổng quan, các điều chỉnh này thúc đẩy môi trường kinh doanh minh bạch, với trọng tâm là tích hợp hệ thống thuế – hải quan điện tử, giúp giảm thời gian thông quan từ 3 ngày xuống còn 1 ngày đối với hàng hóa ưu tiên.

>> Đọc thêm: Hướng dẫn cách đăng ký nộp thuế hải quan điện tử mới

3. Tác động của biểu thuế FTA đến chính sách hải quan

Các nghị định về biểu thuế FTA mới nhất đã mang lại những thay đổi đáng kể về chính sách thuế và hải quan, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam tham gia sâu rộng các hiệp định thương mại tự do như CPTPP và EVFTA. Theo các nghị định liên quan, biểu thuế nhập khẩu cho hàng hóa từ các nước thành viên FTA được giảm dần, với mức thuế suất trung bình giảm từ 10% xuống còn 5-7% đối với hơn 90% dòng thuế.

Điều này tạo lợi thế cạnh tranh cho doanh nghiệp xuất khẩu, nhưng đồng thời yêu cầu hải quan tăng cường kiểm tra nguồn gốc xuất xứ (C/O) để tránh lạm dụng ưu đãi. Luật Quản lý thuế 2019 hỗ trợ bằng cách quy định rõ trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc lưu trữ chứng từ điện tử, giúp cơ quan hải quan xác minh nhanh chóng. Nghị định 174/2025/NĐ-CP gián tiếp ảnh hưởng đến hải quan qua việc giảm thuế GTGT cho hàng hóa nhập khẩu phục vụ sản xuất, khuyến khích doanh nghiệp đa dạng hóa nguồn cung.

Những thay đổi về chính sách thuế và hải quan từ biểu thuế FTA không chỉ mở rộng thị trường mà còn đòi hỏi doanh nghiệp đầu tư vào hệ thống quản lý chuỗi cung ứng. Ví dụ, đối với hàng điện tử nhập từ EU, mức thuế giảm từ 15% xuống 0% nếu chứng minh được nguồn gốc, nhưng phải tuân thủ quy trình kiểm dịch nghiêm ngặt hơn. Tổng thể, các thay đổi này thúc đẩy xuất khẩu tăng trưởng 15-20% hàng năm, nhưng doanh nghiệp cần đào tạo nhân sự để xử lý thủ tục hải quan phức tạp hơn.

>> Đọc thêm: Biểu thuế xuất nhập khẩu mới nhất

4. Câu hỏi thường gặp

Những thay đổi về chính sách thuế và hải quan ảnh hưởng như thế nào đến doanh nghiệp nhỏ?

Những thay đổi về chính sách thuế và hải quan mang lại lợi ích lớn cho doanh nghiệp nhỏ thông qua việc giảm thủ tục hành chính và thuế suất. Theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp nhỏ được giảm thuế GTGT 2% cho hàng hóa thiết yếu, giúp giảm chi phí vận hành. Luật Quản lý thuế 2019 cho phép kê khai thuế qua ứng dụng di động, tiết kiệm thời gian so với phương pháp truyền thống. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần chú ý cập nhật hóa đơn điện tử theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP để tránh phạt. Tổng thể, các thay đổi này hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ cạnh tranh tốt hơn, đặc biệt trong lĩnh vực nhập khẩu nguyên liệu.

Làm thế nào để áp dụng giảm thuế GTGT theo các thay đổi mới?

Để áp dụng giảm thuế GTGT, doanh nghiệp cần kiểm tra đối tượng hàng hóa theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP, tiếp tục giảm 2% thuế suất thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với các nhóm hàng hóa, dịch vụ đủ điều kiện. Bước đầu tiên là cập nhật hệ thống kế toán để tự động tính toán thuế suất mới. Sau đó, lưu trữ chứng từ kê khai theo Luật Quản lý thuế 2019 để sẵn sàng kiểm tra. Nếu liên quan đến hải quan, cần khai báo chính xác mã HS để hưởng ưu đãi.

Biểu thuế FTA mới ảnh hưởng đến thủ tục hải quan ra sao?

Biểu thuế FTA mới đơn giản hóa thủ tục hải quan bằng cách giảm số lượng giấy tờ cần thiết, theo các nghị định liên quan. Doanh nghiệp phải cung cấp C/O điện tử để hưởng thuế 0% cho hàng hóa đủ điều kiện, giúp rút ngắn thời gian thông quan. Những thay đổi này tăng hiệu quả logistics, nhưng đòi hỏi doanh nghiệp kiểm tra định kỳ để tuân thủ quy định nguồn gốc xuất xứ.

Những thay đổi về chính sách thuế và hải quan không chỉ là thách thức mà còn là cơ hội để doanh nghiệp tối ưu hóa hoạt động kinh doanh. Việc tuân thủ kịp thời các quy định từ Luật Quản lý thuế 2019 và các nghị định liên quan sẽ giúp tránh rủi ro và tận dụng lợi ích tối đa. Để được tư vấn chuyên sâu, hãy liên hệ Công ty kế toán ACC ngay hôm nay.