Thuế gtgt nhà thầu có được khấu trừ không là một trong những vấn đề pháp lý quan trọng mà nhiều doanh nghiệp Việt Nam gặp phải khi hợp tác với nhà thầu nước ngoài. Việc hiểu rõ quy định này giúp doanh nghiệp tránh rủi ro về thuế, tối ưu hóa chi phí và tuân thủ đúng pháp luật. Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, việc nắm bắt các quy định về thuế GTGT đối với nhà thầu giúp doanh nghiệp quản lý tài chính hiệu quả. Cùng Công ty kế toán ACC tìm hiểu chi tiết.

1. Thuế GTGT nhà thầu có được khấu trừ không?

Khoản 1 Điều 14 Thông tư số 219/2013/TT-BTC quy định nguyên tắc khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) đầu vào theo đó, thuế GTGT đầu vào của hàng hóa, dịch vụ sử dụng cho hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế GTGT được khấu trừ toàn bộ, kể cả trường hợp thuế GTGT đầu vào của hàng hóa chịu thuế bị tổn thất nhưng không được bồi thường.

Đồng thời, Điều 15 Thông tư 219/2013/TT-BTC (đã được sửa đổi, bổ sung bởi các Thông tư số 119/2014/TT-BTC, 151/2014/TT-BTC, 26/2015/TT-BTC và 173/2016/TT-BTC) quy định điều kiện để được khấu trừ thuế GTGT đầu vào là cơ sở kinh doanh phải có hóa đơn GTGT hợp pháp của hàng hóa, dịch vụ mua vào hoặc chứng từ nộp thuế GTGT khâu nhập khẩu, chứng từ nộp thuế GTGT thay cho phía nước ngoài theo hướng dẫn của Bộ Tài chính;

Đồng thời, đối với hàng hóa, dịch vụ mua vào có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên (đã bao gồm thuế GTGT) thì phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt, trừ một số trường hợp đặc thù theo quy định.

Bên cạnh đó, theo Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư 96/2015/TT-BTC, trừ các khoản chi không được trừ, doanh nghiệp được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế nếu khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp và đối với các khoản chi từ 20 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.

Trên cơ sở các quy định nêu trên, thuế GTGT mà doanh nghiệp nộp thay cho nhà thầu nước ngoài đáp ứng đủ điều kiện theo quy định sẽ được khấu trừ vào thuế GTGT đầu vào.

2. Khái niệm nhà thầu và đối tượng áp dụng thuế GTGT nhà thầu

Nhà thầu trong lĩnh vực thuế GTGT được hiểu là các tổ chức, cá nhân nước ngoài thực hiện cung cấp hàng hóa, dịch vụ tại Việt Nam mà không có cơ sở thường trú hoặc không đăng ký kinh doanh tại đây.

Đối tượng phải chịu thuế nhà thầu là tổ chức nước ngoài có hoạt động kinh doanh và phát sinh doanh thu tại Việt Nam, bao gồm:

• Tổ chức nước ngoài phát sinh doanh thu từ hoạt động kinh doanh tại Việt Nam. Trên cơ sở ký kết hợp đồng giữa nhà thầu nước ngoài với tổ chức, cá nhân tại Việt Nam. Hoặc giữa nhà thầu nước ngoài với nhà thầu phụ nước ngoài thực hiện một phần hoặc nhiều công việc tại Việt Nam;
• Cung cấp hàng hóa theo hình thức xuất nhập khẩu tại chỗ (không bao gồm gia công và xuất trả hàng);
• Thực hiện phân phối và cung cấp hàng hóa tại Việt Nam có đủ điều kiện giao hàng trong điều khoản thương mại quốc tế Incoterms. Người bán sẽ phải chịu những rủi ro liên quan đến hàng hóa tại lãnh thổ Việt Nam;
• Tổ chức nước ngoài thực hiện một phần hoặc toàn bộ hoạt động kinh doanh tại Việt Nam. Trong đó, tổ chức nước ngoài là chủ sở hữu của hàng hóa, bao gồm từ khâu phân phối, vận chuyển, quảng cáo… kể cả trường hợp ủy quyền cho một bên khác thực hiện dịch vụ;
• Tổ chức nước ngoài thông qua tổ chức, cá nhân tại Việt Nam thực hiện đàm phán ký kết hợp đồng;
• Tổ chức nước ngoài thực hiện quyền xuất nhập khẩu và phân phối tại Việt Nam, bao gồm trường hợp mua hàng hóa để xuất khẩu hoặc bán cho thương nhân Việt Nam.

>> Đọc thêm: Hướng dẫn kê khai bổ sung thuế GTGT

Xem thêm: Mẫu sổ theo dõi thuế GTGT mới nhất

3. Quy định cụ thể về phương pháp tính và nộp thuế GTGT cho nhà thầu

Phương pháp kê khai được áp dụng đối với tổ chức nước ngoài khi tổ chức này đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định, bao gồm:

Có cơ sở thường trú tại Việt Nam; thời hạn hoạt động kinh doanh tại Việt Nam theo hợp đồng nhà thầu hoặc nhà thầu phụ từ 183 ngày trở lên; đồng thời áp dụng chế độ kế toán Việt Nam và đã được cơ quan thuế cấp mã số thuế. Trong trường hợp này, tổ chức nước ngoài thực hiện việc kê khai, tính và nộp thuế tương tự như doanh nghiệp Việt Nam.

Phương pháp trực tiếp được áp dụng đối với nhà thầu nước ngoài không đáp ứng đủ các điều kiện nêu trên. Theo đó, doanh nghiệp Việt Nam có trách nhiệm khấu trừ và nộp thay các khoản thuế nhà thầu cho tổ chức nước ngoài. Tỷ lệ tính thuế giá trị gia tăng (GTGT) được xác định theo từng lĩnh vực hoạt động, cụ thể: đối với dịch vụ cho thuê máy móc, thiết bị, bảo hiểm và hoạt động xây dựng, lắp đặt không bao thầu nguyên vật liệu, tỷ lệ thuế GTGT là 5%; đối với hoạt động sản xuất, vận tải, dịch vụ gắn với hàng hóa và xây dựng, lắp đặt có bao thầu nguyên vật liệu, tỷ lệ thuế GTGT là 3%; các hoạt động kinh doanh khác áp dụng tỷ lệ 2%.

Bên cạnh đó, tỷ lệ tính thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với nhà thầu nước ngoài theo phương pháp trực tiếp cũng được quy định theo ngành nghề kinh doanh. Cụ thể, hoạt động thương mại như phân phối, cung cấp hàng hóa, nguyên liệu, vật tư, máy móc, thiết bị gắn với dịch vụ tại Việt Nam (bao gồm cả hình thức xuất khẩu tại chỗ, trừ gia công hàng hóa) áp dụng tỷ lệ 1%; dịch vụ cho thuê máy móc, thiết bị, bảo hiểm, thuê giàn khoan áp dụng tỷ lệ 5%; hoạt động quản lý nhà hàng, khách sạn, casino áp dụng tỷ lệ 10%; dịch vụ tài chính khác áp dụng tỷ lệ 2%; cho thuê tàu bay, động cơ, phụ tùng tàu bay áp dụng tỷ lệ 2%; hoạt động xây dựng, lắp đặt dù có hoặc không bao thầu nguyên vật liệu, máy móc, thiết bị đều áp dụng tỷ lệ 2%; các hoạt động sản xuất, kinh doanh khác và hoạt động vận chuyển, bao gồm vận chuyển đường biển và hàng không, áp dụng tỷ lệ 2%; thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán, chứng chỉ tiền gửi và tái bảo hiểm ra nước ngoài áp dụng tỷ lệ 0,1%; thu nhập từ lãi tiền vay áp dụng tỷ lệ 5%; và thu nhập từ bản quyền áp dụng tỷ lệ 10%.

4. Tác động của quy định đến doanh nghiệp Việt Nam và cách tối ưu hóa

Quy định về thuế GTGT nhà thầu có được khấu trừ không mang lại tác động đáng kể đến doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt trong việc tăng chi phí hợp đồng và ảnh hưởng đến lợi nhuận.

Vì không được khấu trừ thuế đầu vào từ nhà thầu, doanh nghiệp phải chịu toàn bộ gánh nặng thuế GTGT, dẫn đến giá thành sản phẩm hoặc dịch vụ cao hơn.

Theo Luật Thuế giá trị gia tăng năm 2024 và các văn bản sửa đổi, bổ sung, cùng Nghị định số 209/2013/NĐ-CP của Chính phủ, doanh nghiệp cần lập kế hoạch đàm phán hợp đồng để phân bổ trách nhiệm thuế rõ ràng, chẳng hạn như yêu cầu nhà thầu chịu một phần thuế hoặc chọn nhà thầu nội địa nếu khả thi.

Trong thực tế, nhiều doanh nghiệp đã tối ưu hóa bằng cách kiểm toán hợp đồng trước khi ký, đảm bảo chứng từ thuế đầy đủ để tránh khấu trừ thừa. Hơn nữa, tác động này còn lan sang dòng tiền, khi doanh nghiệp phải nộp thuế thay nhà thầu trước khi nhận thanh toán từ khách hàng, đòi hỏi quản lý vốn lưu động chặt chẽ.

Để giảm thiểu, doanh nghiệp có thể áp dụng các biện pháp như sử dụng hóa đơn điện tử để theo dõi thuế chính xác hoặc tư vấn chuyên gia để đánh giá rủi ro. Trong bối cảnh kinh tế hậu đại dịch, việc hiểu rõ tác động giúp doanh nghiệp cạnh tranh tốt hơn trên thị trường quốc tế.

Tổng thể, quy định này không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là cơ hội để doanh nghiệp cải thiện quy trình nội bộ, đảm bảo tuân thủ và tối ưu hóa chi phí liên quan đến thuế GTGT nhà thầu có được khấu trừ không.

5. Câu hỏi thường gặp

Thuế GTGT nhà thầu có được khấu trừ không nếu nhà thầu có văn phòng tại Việt Nam?

Thuế GTGT nhà thầu được khấu trừ nếu nhà thầu nước ngoài có văn phòng (cơ sở thường trú) tại Việt Nam, thực hiện kê khai thuế theo phương pháp khấu trừ, có mã số thuế, hóa đơn, chứng từ hợp pháp và đáp ứng đầy đủ điều kiện khấu trừ thuế GTGT theo quy định.

Làm thế nào để bên Việt Nam khấu trừ thuế GTGT cho nhà thầu nước ngoài?

Để bên Việt Nam được khấu trừ thuế GTGT đối với nhà thầu nước ngoài, cần thực hiện theo các bước và điều kiện sau:

• Ký hợp đồng nhà thầu với tổ chức nước ngoài và xác định nhà thầu không đủ điều kiện áp dụng phương pháp kê khai, do đó áp dụng phương pháp trực tiếp (thuế nhà thầu).
• Bên Việt Nam khấu trừ và nộp thay thuế GTGT cho nhà thầu nước ngoài theo tỷ lệ quy định trên doanh thu chịu thuế.
• Có chứng từ nộp thuế GTGT thay cho nhà thầu nước ngoài (giấy nộp tiền vào ngân sách nhà nước) mang tên bên Việt Nam.
• Khoản chi trả cho nhà thầu phải phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh chịu thuế GTGT, có hợp đồng, chứng từ hợp pháp và thanh toán không dùng tiền mặt (nếu từ 20 triệu đồng trở lên).

Khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện trên, thuế GTGT đã nộp thay cho nhà thầu nước ngoài được khấu trừ như thuế GTGT đầu vào của bên Việt Nam.

Có trường hợp nào nhà thầu được khấu trừ thuế GTGT đầu vào không?

Có. Nhà thầu nước ngoài được khấu trừ thuế GTGT đầu vào trong trường hợp áp dụng phương pháp kê khai (khấu trừ), cụ thể khi đáp ứng đồng thời các điều kiện sau:

• Có cơ sở thường trú hoặc văn phòng tại Việt Nam;
• Thời hạn kinh doanh tại Việt Nam theo hợp đồng từ 183 ngày trở lên;
• Áp dụng chế độ kế toán Việt Nam và được cấp mã số thuế;
• Có hóa đơn, chứng từ hợp pháp và chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định.

Ngược lại, nếu nhà thầu nước ngoài áp dụng phương pháp trực tiếp (thuế nhà thầu) thì không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào.

Thuế gtgt nhà thầu có được khấu trừ không là vấn đề then chốt đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc về pháp luật thuế để doanh nghiệp tránh rủi ro và tối ưu hóa hoạt động. Việc tuân thủ đúng quy định không chỉ giúp bảo vệ lợi ích kinh tế mà còn nâng cao uy tín trong giao dịch quốc tế. Để nhận tư vấn chuyên sâu và hỗ trợ kê khai thuế hiệu quả, hãy liên hệ Công ty kế toán ACC ngay hôm nay, đội ngũ chuyên gia sẽ đồng hành cùng bạn giải quyết mọi thắc mắc một cách chuyên nghiệp và kịp thời.