Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công ty dịch vụ kế toán ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Xử lý phân bổ giá trị công cụ dụng cụ

Công cụ dụng cụ là tài sản có giá trị nhỏ, thời gian sử dụng dưới 1 năm hoặc giá trị dưới mức quy định cho tài sản cố định, được ghi nhận ban đầu vào tài khoản 153 theo quy định tại Thông tư 45/2013/TT-BTC hướng dẫn chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định. Giá trị của chúng được phân bổ dần vào chi phí sản xuất kinh doanh theo thời gian sử dụng dự kiến, nhằm phản ánh đúng bản chất kinh tế của tài sản, phù hợp với nguyên tắc kế toán dồn tích tại Luật Kế toán 2015 (Điều 4).

Xem thêm: Khi doanh nghiệp có nhiều khoản phải trả nội bộ giữa các phòng ban hạch toán phụ thuộc, việc bù trừ công nợ nội bộ có bắt buộc thực hiện trước khi lập báo cáo tài chính tổng hợp không?

Xử lý khi công cụ dụng cụ bị hỏng trước thời hạn phân bổ

Khi công cụ dụng cụ bị hỏng, mất hoặc không còn khả dụng trước thời hạn phân bổ dự kiến, doanh nghiệp không được tiếp tục phân bổ theo kế hoạch ban đầu vì điều này sẽ làm sai lệch báo cáo tài chính, vi phạm nguyên tắc thận trọng và phù hợp tại Luật Kế toán 2015 (Điều 4). Thay vào đó, phần giá trị còn lại chưa phân bổ hết phải được ghi nhận toàn bộ vào chi phí của kỳ phát sinh sự kiện hỏng hóc. Cụ thể, ghi giảm tài khoản 153 và ghi tăng chi phí quản lý doanh nghiệp (tài khoản 642) hoặc chi phí sản xuất kinh doanh (tài khoản 627, 641, 642 tùy theo mục đích sử dụng), theo hướng dẫn tại Thông tư 99/2025/TT-BTC. Việc này đảm bảo tính chính xác, trung thực của báo cáo tài chính, tránh tình trạng trì hoãn ghi nhận chi phí dẫn đến biến động lợi nhuận không hợp lý.

Căn cứ pháp lý và lưu ý thực hiện

Xem thêm: Công ty em đang theo dõi tài sản cố định đã khấu hao hết nhưng vẫn sử dụng bình thường trong nhiều năm sau đó, vậy có cần đánh giá lại thời gian sử dụng hữu ích và điều chỉnh tăng giá trị còn lại không?

• Luật Kế toán 2015: Quy định nguyên tắc kế toán cơ bản, yêu cầu ghi nhận chi phí khi phát sinh thực tế, không được trì hoãn hoặc điều chỉnh tùy tiện để ảnh hưởng lợi nhuận (Điều 4 và Điều 30).
• Thông tư 45/2013/TT-BTC: Hướng dẫn phân bổ giá trị công cụ dụng cụ theo thời gian sử dụng thực tế; khi tài sản không còn sử dụng được, phải thanh lý và ghi nhận toàn bộ giá trị còn lại (Điều 10 và Điều 15).
• Thông tư 99/2025/TT-BTC: Chi tiết hóa bút toán kế toán cho việc xử lý tài sản bị hỏng, yêu cầu ghi nhận ngay vào chi phí kỳ hiện hành (Điều 39).

Doanh nghiệp cần lập biên bản kiểm kê, xác nhận tình trạng hỏng hóc từ bộ phận liên quan (kho, sử dụng) để làm cơ sở hạch toán, đồng thời lưu trữ hồ sơ để phục vụ kiểm toán hoặc quyết toán thuế.

Việc tuân thủ quy định này giúp doanh nghiệp đảm bảo báo cáo tài chính minh bạch, tránh rủi ro bị cơ quan thuế điều chỉnh hoặc phạt hành chính theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP (mức phạt đối với sai sót kế toán). Đồng thời, hỗ trợ quản lý tài sản hiệu quả hơn, tối ưu hóa chi phí thực tế. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công ty dịch vụ kế toán ACC.