Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công ty dịch vụ kế toán ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Nguyên tắc ghi nhận doanh thu bán hàng trả góp

Theo quy định tại Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, doanh thu từ hoạt động bán hàng hóa, bao gồm trường hợp bán trả góp, được ghi nhận toàn bộ tại thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua. Trong trường hợp bán điện máy với hình thức trả trước một phần và trả dần phần còn lại, đây được xem là hình thức thanh toán có kỳ hạn thông thường, không phải hoạt động cho vay hoặc tài trợ tài chính riêng biệt. Do đó, doanh thu không được chia nhỏ theo từng kỳ thu tiền mà phải ghi nhận một lần duy nhất khi giao hàng và lập hóa đơn GTGT.

Xem thêm: Anh chị cho em hỏi. Bên em mua vàng tặng nhân viên, hóa đơn mua vào là của hộ kinh doanh đơn giá không có thuế, vậy hóa đơn xuất ra thì em xuất theo đơn giá đó cộng thuế suất 10% hay không kê khai không tính thuế ạ?

Cụ thể, theo Khoản 2 Điều 9 Nghị định 123/2020/NĐ-CP quy định về hóa đơn, chứng từ, thời điểm lập hóa đơn bán hàng hóa là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng, bất kể hình thức thanh toán (trả trước, trả góp hay trả sau). Phần trả dần chỉ được hạch toán là khoản phải thu của doanh nghiệp, không ảnh hưởng đến thời điểm ghi nhận doanh thu. Nếu áp dụng ghi nhận chia nhỏ, doanh nghiệp có thể vi phạm nguyên tắc kế toán thu nhập (theo Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp) và dẫn đến sai sót trong kê khai thuế GTGT.

Cơ sở pháp lý liên quan đến thuế GTGT

• Theo Điều 7 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, đối tượng chịu thuế GTGT bao gồm doanh thu từ bán hàng hóa, và thời điểm tính thuế là khi phát sinh nghĩa vụ thuế, tức là khi giao hàng. Doanh nghiệp phải kê khai và nộp thuế GTGT trên toàn bộ giá trị hợp đồng bán hàng trả góp, tính theo phương pháp khấu trừ hoặc trực tiếp tùy theo quy mô (theo Thông tư 18/2026/TT-BTC quy định về hồ sơ, thủ tục quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh).
• Trường hợp trả góp kéo dài, phần lãi (nếu có) từ hoạt động trả góp có thể được tách riêng để tính thuế thu nhập doanh nghiệp, nhưng doanh thu chính từ bán hàng vẫn ghi nhận một lần. Nếu hợp đồng trả góp có yếu tố tài chính (như lãi suất cao), doanh nghiệp cần phân loại theo Thông tư 99/2025/TT-BTC để tránh nhầm lẫn với hoạt động tín dụng.

Lưu ý thực tế khi thực hiện

Xem thêm: Dạ anh chị cho em hỏi, công ty nhà em là TNHH, về sửa chữa ô tô. Trước giờ không tham gia bảo hiểm xã hội, em mới đóng bảo hiểm xã hội cho 1 giám đốc và 1 nhân viên từ tháng 01/2026 này thôi. Em nghe nói, như vậy thì chi phí lương sẽ bị loại ra => chi phí giảm, lợi nhuận tăng, lúc đó mình phải đóng thêm phần thuế thu nhập doanh nghiệp. Chỉ là vấn đề đóng thêm thuế hay có bị phạt gì không ạ? (Công ty thành lập 4/2023 ạ) em cảm ơn.

• Khi lập hóa đơn GTGT (theo mẫu quy định tại Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Thông tư 20/2026/TT-BTC quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Nghị định 320/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp), doanh nghiệp ghi đầy đủ giá trị hợp đồng, bao gồm phần trả trước và trả dần, đồng thời theo dõi khoản phải thu qua sổ sách kế toán.
• Nếu khách hàng chậm trả, doanh nghiệp có quyền xử lý theo Bộ luật Dân sự 2015 (Điều 428 về hợp đồng mua bán tài sản), nhưng không được điều chỉnh lại doanh thu đã ghi nhận.
• Để đảm bảo tuân thủ, doanh nghiệp nên lưu trữ hợp đồng bán hàng trả góp, biên bản giao nhận hàng hóa và lịch thanh toán làm cơ sở kiểm tra sau này.

Việc tuân thủ nguyên tắc ghi nhận doanh thu một lần giúp doanh nghiệp tránh rủi ro bị cơ quan thuế truy thu, phạt chậm nộp thuế GTGT (trên số tiền chậm nộp theo Luật Quản lý thuế 2019) và đảm bảo báo cáo tài chính minh bạch, hỗ trợ quản lý dòng tiền hiệu quả. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công ty dịch vụ kế toán ACC.