Dựa trên thông tin Anh/Chị cung cấp, Công ty dịch vụ kế toán ACC xin phép phân tích và đưa ra hướng dẫn cụ thể như sau.

Nguyên tắc ghi nhận chi phí theo Thông tư 133/2016/TT-BTC

Thông tư 133/2016/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa, trong đó quy định chi phí được ghi nhận dựa trên nguyên tắc dồn tích và phù hợp (theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 01 – Chuẩn mực chung). Nguyên tắc phù hợp yêu cầu chi phí phải được ghi nhận vào báo cáo tài chính của kỳ kế toán mà chi phí đó phát sinh và liên quan trực tiếp đến doanh thu của kỳ đó, bất kể thời điểm thanh toán hoặc nhận hóa đơn. Trong trường hợp chi phí kiểm toán phát sinh cuối năm (dịch vụ đã thực hiện và hoàn thành trong năm), doanh nghiệp cần ghi nhận toàn bộ khoản chi phí này vào năm phát sinh, ngay cả khi hóa đơn được nhận vào tháng 1 năm sau.

Xem thêm: Ngày 20/01/2026 đã nộp tờ khai thuế nhà thầu tháng 12/2025. Năm 2026 công ty muốn chuyển qua kê khai theo từng lần phát sinh. Mình có phải làm công văn gửi thuế thông báo về chuyển đổi việc kê khai không? Nếu có gửi thì mình gửi trực tiếp đến cơ quan thuế hay gửi qua dịch vụ công ạ.

Thời điểm hạch toán chi phí kiểm toán

Khoản chi phí kiểm toán hơn 60 triệu đồng phát sinh cuối năm thuộc loại chi phí quản lý doanh nghiệp (tài khoản 642 theo hệ thống tài khoản kế toán của Thông tư 133). Do dịch vụ kiểm toán đã được thực hiện và hoàn tất trong năm hiện hành, doanh nghiệp phải hạch toán vào năm đó để đảm bảo tính phù hợp. Nếu chưa nhận hóa đơn chính thức, có thể tạm thời ghi nhận dựa trên hợp đồng dịch vụ hoặc biên bản nghiệm thu tạm thời, sau đó điều chỉnh khi nhận hóa đơn tháng 1 năm sau. Việc ghi nhận muộn vào năm sau sẽ vi phạm nguyên tắc kế toán, dẫn đến sai lệch báo cáo tài chính và có thể bị cơ quan thuế kiểm tra, xử phạt theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP (mức phạt đối với hành vi ghi nhận sai thời điểm chi phí).

Cách thức hạch toán cụ thể

Xem thêm: Cả nhà cho em hỏi, công ty em bị dính hóa đơn rủi ro thuế, nên em loại hóa đơn đó ra, nhưng là hóa đơn mua hàng hóa, giờ đầu ra em xuất hết ra rồi thì xử lý như nào để không bị âm kho vậy?

• Ghi nhận tạm thời cuối năm: Sử dụng chứng từ nội bộ như hợp đồng kiểm toán và biên bản bàn giao báo cáo kiểm toán để hạch toán tạm khoản chi phí vào tài khoản 642 (Chi phí quản lý doanh nghiệp). Nợ TK 642 / Có TK 331 (phải trả người bán) với giá trị ước tính dựa trên hợp đồng (hơn 60 triệu đồng). Đồng thời, ghi nhận nợ phải thu hóa đơn nếu cần.
• Điều chỉnh khi nhận hóa đơn: Tháng 1 năm sau, khi nhận hóa đơn GTGT hợp pháp từ đơn vị kiểm toán, kiểm tra và điều chỉnh nếu có chênh lệch (ví dụ: hóa đơn chính xác 62 triệu đồng). Hạch toán: Nợ TK 133 (Thuế GTGT được khấu trừ) / Nợ TK 642 (nếu tăng) / Có TK 331. Không hạch toán mới vào năm sau mà chỉ điều chỉnh để đảm bảo tổng chi phí vẫn thuộc năm phát sinh.
• Lưu ý chứng từ: Phải lưu trữ đầy đủ hợp đồng, biên bản nghiệm thu và hóa đơn để chứng minh tính hợp lý khi quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp theo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025.

Việc tuân thủ nguyên tắc phù hợp giúp báo cáo tài chính phản ánh đúng tình hình kinh doanh, tránh rủi ro kiểm toán thuế và tối ưu hóa chi phí khấu trừ. Đồng thời, đảm bảo doanh nghiệp tránh các khoản phạt hành chính từ cơ quan nhà nước. Nếu cần hỗ trợ soạn thảo, nộp hồ sơ hoặc theo dõi tiến trình, hãy liên hệ Công ty dịch vụ kế toán ACC.